ElonX_Logo black
Search

Elon Musk by Walter Isaacson: Kẻ ngốc, thiên tài hay cả hai?

Elon Musk by Walter Isaacson
Nội dung

Nếu bạn quan tâm đến vị tỷ phú trẻ tuổi tài năng và cũng có nhiều tai tiếng như Elon Musk thì “Elon Musk by Walter Isaacson là cuốn sách dành cho bạn. Được xuất bản năm 2023 và bao gồm các sự kiện cho đến tháng 4 năm 2023, những câu chuyện, sự việc xung quanh vị tỷ phú Elon Musk được cập nhật gần như là mới nhất, từ vụ mua lại Twitter đến những sự kiện liên quan đến Ukraine.

Phải nói thêm rằng, tác giả Walter Isaacson là một người viết tiểu sử giàu kinh nghiệm, ghi nhận cuộc đời của Einstein, Benjamin Franklin, Leonardo da Vinci, Jennifer Doudna và Steve Jobs. Với cuốn sách này, tác giả đã theo dõi Musk suốt 2 năm nên không cần hỏi về thời gian cũng như tần suất phỏng vấn. Các cuộc phỏng vấn tiếp theo chủ yếu diễn ra từ năm 2021 đến năm 2023, cho đến chương cuối cùng đề cập đến địa điểm thử nghiệm phóng Starship.

Như chúng ta đã biết, mười năm qua có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với hoạt động kinh doanh của Elon Musk với nhiều câu chuyện đáng chú ý trong sự nghiệp lẫn đời sống cá nhân. Cùng với tần suất sử dụng mạng xã hội dày đặc và những phát ngôn gây tranh cãi, vị tỷ phú giàu nhất thế giới trở thành tâm điểm của nhiều sự việc.

Có nhiều người cho rằng ông thực sự là kẻ ngốc với những quyết định bốc đồng gây ảnh hưởng đến công ty. Nhưng với mục tiêu Elon đang theo đuổi và thành tựu đã đạt được, nhiều người cũng đã thừa nhận rằng ông là một thiên tài – thiên tài đúng nghĩa trong lĩnh vực công nghệ cao. Với “Elon Musk” được xuất bản năm 2023 này, tác giả Walter Isaacson đã khéo léo cho người đọc thấy được 2 con người trái ngược – thiên tài kinh doanh với khả năng kiếm tiền vô hạn và kẻ ngốc khi trở thành tâm điểm tranh cãi và quyết định điên rồ.

Sau đây là những điều chúng ta có thể tìm hiểu được trong cuốn sách Elon Musk của tác giả Walter Isaacson:

Tính cách lập dị của Elon Musk

Cuốn sách đã giải thích cho chúng ta hiểu hơn về tính cách có phần lập dị của Elon Musk xuất phát từ việc hồi nhỏ bị bắt nạt và có một người bố “khá đáng sợ”.

Khi Elon Musk lớn lên ở quê hương Nam Phi, một kẻ bắt nạt ở sân trường đã giẫm lên đầu mình dẫn đến những vết thương phải phẫu thuật chỉnh sửa hàng thập kỷ. Điều tệ hơn là cha của Elon Musk đã đứng về phía kẻ tấn công mình và mắng mỏ ông trong suốt một giờ. “Anh ấy mắng tôi, gọi tôi là đồ ngốc và nói với tôi rằng tôi thật vô dụng” – Elon Musk kể lại.

Elon đôi khi có tâm trạng thất thường tương tự như bố anh ấy” – Tác giả viết. Khi Elon Musk có tâm trạng vui vẻ, đó giống như điều tuyệt vời nhất, thú vị nhất trên thế giới. Và khi tâm trạng không tốt Musk trở nên rất u ám.

Dưới sự nuôi dạy của cha, Elon Musk phát triển thành một đứa trẻ cứng rắn nhưng dễ bị tổn thương, dễ thay đổi tâm trạng và dần dần hình thành khả năng chịu đựng rủi ro cực kỳ cao, khao khát mãnh liệt và ý thức sứ mệnh cao cả. Bên cạnh đó, ông cũng là người đam mê công việc và trở nên “nhẫn tâm” và liều lĩnh trong mọi quyết định của mình.

Vào đầu năm 2022 – sau một năm được đánh dấu bằng việc SpaceX phóng 31 tên lửa vào quỹ đạo, Tesla bán được một triệu ô tô và trở thành người giàu nhất trên thế giới, thay vì vui mừng thì Elon Musk trở nên buồn bã.

Ông nói: “Tôi cần phải thay đổi suy nghĩ của mình để thoát khỏi trạng thái khủng hoảng, điều này đã tồn tại khoảng 14 năm nay, hoặc có thể là gần như suốt cuộc đời tôi”. Đó cũng là khoảng thời gian Elon Musk quyết định bí mật mua mua cổ phần của Twitter.

Những rắc rối khi luôn cho mình là trung tâm

Cuốn sách không chỉ đề cập đến cuộc đời, sự nghiệp lẫy lừng trước đó của vị tỷ phú trẻ tuổi mà còn đề cập đến những rắc rối vài năm trở lại đây của Elon Musk. 

Bên cạnh đó, nhiều rắc rối khác đã xảy đến với Elon Musk từ những tuyên bố, lời nói của chính ông và bị truyền thông mổ xẻ như:

  • Elon Musk tuyên bố sẽ tư nhân hóa Tesla và sắp xếp mọi thứ theo đúng trật tự, nhưng tiếc thay, điều đó hoàn toàn không phải sự thật.
  • Vào tháng 4 năm 2022, Elon Musk đã bán cổ phiếu Tesla và tuyên bố sẽ không có kế hoạch bán thêm, nhưng sau đó vào tháng 11/2022), Musk đã tiếp tục bán thêm cổ phiếu Tesla.
  • Một rắc rối khác liên quan đến Bitcoin là tuyên bố “chỉ bơm nhưng không bán Bitcoin” của Elon Musk nhưng sau đó, ông đã bán đi 75% số Bitcoin của mình.

Elon Musk thường nói rất nhiều thứ trên mạng xã hội và truyền thông và cường điệu hóa chúng và dĩ nhiên chúng ta có thể thấy, một số điều là không đúng sự thật.

Cuốn sách “Elon Musk” của tác giả Isaacson đã đưa ra nhiều dẫn chứng khác về vấn đề này. Ví dụ như vào năm 2011, Elon Musk đã hứa sẽ đưa con người lên vũ trụ chỉ sau ba năm nhưng thực tế, phi hành đoàn SpaceX đầu tiên đã phóng lên quỹ đạo gần một thập kỷ sau đó.

Các vấn đề liên quan đến chính trị

Cuốn sách Elon Musk” của tác giả Walter Isaacson đã đề cập đến những sự việc liên quan đến cuộc chiến tranh Ukraine và Nga, điển hình là việc Musk đã đóng cửa mạng vệ tinh Starlink của SpaceX để ngăn chặn một “cuộc tấn công lén lút của Ukraine” vào hải quân Nga

Các cuộc phỏng vấn với Musk, Gwynne Shotwell và Jared Birchall (người bảo vệ của Musk); email từ Lauren Dreyer; và tin nhắn văn bản từ Mykhailo Fedorov nhắc đến nhiều phương tiện phòng không mà SpaceX và Elon Musk có liên quan.

Suốt buổi tối cho đến tận đêm khuya, anh ấy [Musk] đã đích thân chịu trách nhiệm về tình hình. Ông kết luận, việc cho phép sử dụng Starlink để tấn công có thể là một thảm họa đối với thế giới. Vì vậy, ông đã bí mật yêu cầu các kỹ sư của mình tắt vùng phủ sóng trong phạm vi hàng trăm km tính từ bờ biển Crimea. Kết quả là khi tàu ngầm không người lái của Ukraine đến gần hạm đội Nga ở Sevastopol, chúng bị mất kết nối và dạt vào bờ một cách vô hại.” – Trích dẫn trong sách.

Theo tác giả, Elon Musk đã bí mật chỉ đạo các kỹ sư của mình “tắt” vùng phủ sóng internet của vệ tinh Starlink để ngăn Ukraine tiến hành một cuộc tấn công bất ngờ bằng máy bay không người lái vào lực lượng Nga ở Crimea. Tuy nhiên, sự việc này cũng có nhiều tranh cãi khi chính Musk đã đăng lên mạng xã hội nói rằng mình không tắt vùng phủ sóng nhưng từ chối yêu cầu mở rộng phạm vi phủ sóng của mạng.

Khi Phó Thủ tướng Ukraine liên lạc với vị chủ tịch và khẩn thiết rằng dịch vụ Starlink là “yếu tố sống còn” của quân đội Ukraine, Elon Musk chỉ trả lời là hãy tìm kiếm giải pháp hòa bình khi còn có thể. Hành động này của ông đã gây ra rất nhiều tranh cãi.

Thành tựu không thể phủ nhận

Nếu như cuốn sách “Elon Musk: Tesla, SpaceX, and the Quest for a Fantastic Future” của Ashlee Vance đề cập đến tầm nhìn táo bạo và sự kiên định của Elon Musk để tạo nên thành tựu vĩ đại, thì ở cuốn sách này, tác giả Isaacson không chỉ dừng lại ở việc nói về Tesla, SpaceX mà còn đề cập đến những thành tựu mới nhất của ông như việc mua lại Twitter hay khoảnh khắc trở thành vị tỷ phú giàu nhất thế giới.

Những thành tựu của Musk như PayPal, Tesla, SpaceX, Starlink (hiện cung cấp liên kết internet cho lực lượng Ukraine), Neuralink, Boring Company (một công ty quy mô lớn). hoạt động đào hầm) và một công ty AI mới có tên xAI.

Không điều gì trong số đó có thể xảy ra nếu không có sự kết hợp đặc biệt giữa tầm nhìn, quyết tâm điên cuồng, cam kết cá nhân và sự tàn nhẫn của Elon Musk. Chẳng hạn, bất cứ ai nghĩ rằng việc sản xuất hàng loạt ô tô là dễ dàng đều chưa từng làm việc trong ngành này. Và trước sự chế nhạo của ngành công nghiệp ô tô truyền thống, Tesla vẫn quyết tâm thực hiện ý tưởng của mình để giờ đây trở thành một trong những nhà sản xuất ô tô hàng đầu thế giới.

Tương tự, SpaceX trở thành công ty đầu tiên dám tuyên bố chinh phục vũ trụ và đưa con người khám phá không gian bằng cách sử dụng tên lửa có thể tái sử dụng. Thực tế chúng ta đã biết, mặc dù dự án của Musk chưa thực sự thành công nhưng đây chính là thành tựu đột phá mà không phải ai cũng dám làm.

Còn với công ty SolarCity, Elon Musk đã phát triển các giải pháp năng lượng mặt trời tiên tiến để đáp ứng nhu cầu năng lượng sạch, hướng đến mục tiêu giảm thiểu tác động của các vấn đề nhân loại như ô nhiễm, biến đổi khí hậu.

Thương vụ Twitter và những thay đổi táo bạo

Thương vụ mua lại Twitter và trở thành người giàu nhất thế giới có lẽ là hai sự kiện nổi bật trong cuộc đời sự nghiệp của Elon Musk. Đó là lý do mà tác giả đã dành khá nhiều trang sách để nói về thương vụ Twitter này.

Thương vụ này được hé lộ vào đầu tháng 4/2022 giúp ông nắm 9,2% cổ phần và đẩy giá cổ phiếu Twitter tăng vọt với tin đồn ông đang muốn có vai trò tích cực trong công ty.

Giải thích lý do mua lại Twitter, Elon Musk khẳng định, mục tiêu của ông khi mua lại Twitter là đảm bảo môi trường tranh luận lành mạnh, thay vì là nơi thể hiện những quan điểm tiêu cực để gây thù hằn và chia rẽ trong xã hội.

Chỉ vài giờ sau khi nắm Twitter, Elon Musk đã sa thải nhiều lãnh đạo cấp cao, trong đó có nhân vật đóng vai trò chủ chốt trong việc khóa tài khoản ông Trump là Vijaya Gadde, khi đó là người đứng đầu về chính sách và pháp lý tại công ty. Elon Musk còn sa thải CEO Parag Agrawal, Giám đốc tài chính Ned Segal và luật sư trưởng Sean Edgett. Vụ việc này được tác giả đề cập trong cuốn sách. Theo tác giả, Musk đã có kế hoạch thu mua Twitter sớm hơn một ngày nhằm sa thải CEO tiền nhiệm và các giám đốc điều hành cấp cao khác để không phải trả khoảng 200 triệu USD tiền thưởng.

Bên cạnh đó, Elon Musk còn dự định sẽ hủy bỏ lệnh cấm suốt đời đối với một số người dùng, trong đó có cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump (sau đó cũng đã khôi phục lại).

Sau khi tiếp quản, Elon Musk đã triển khai tính năng Ghi chú Cộng đồng. Tính năng này của Twitter trước đây có tên Birdwatch, cho phép người dùng thêm ngữ cảnh vào các tweet và giúp gỡ lỗi sai lệch thông tin. Người điều hành của Twitter có thể thêm ghi chú này vào các tweet, và người dùng có thể bỏ phiếu nếu họ xác định ngữ cảnh này hữu ích. Elon Musk thích ý tưởng này nhưng lại ghét cái tên này. “Từ bây giờ chúng tôi gọi nó là Ghi chú của Cộng đồng”, Musk tuyên bố.

Ngoài ra, có nhiều thay đổi táo bạo khi Elon Musk tiếp quản Twitter như:

  • Thay đổi logo chú chim xanh thành “X” và nuôi tham vọng biến Twitter trở thành một siêu ứng dụng.
  • Thu phí đối với tài khoản có sức ảnh hưởng lớn.
  • Tăng giới hạn ký tự của một bài đăng và lên kế hoạch thực hiện thuật toán nguồn mở trên nền tảng để tăng sự tin tưởng của người dùng.
  • Cho phép đăng tải video dài hơn.
  • Chấp nhận blockchain và tiền mã hóa.
  • Trải nghiệm Twitter sẽ được phân chia theo nội dung được kiểm duyệt.

Mặc dù lượng người dùng Twitter đã giảm đáng kể từ khi Elon Musk tiếp quản nhưng không phủ nhận rằng những cải tiến của Elon Musk vẫn được xem là một bước đi táo bạo và mang đầy tham vọng.

Nhà lãnh đạo xuất sắc nhưng không phải là người tốt

Elon Musk là một ông chủ tuyệt vời nhưng không phải là một người tốt. Một ông chủ tuyệt vời được định nghĩa ở đây là người có thể lãnh đạo một nhóm đạt được những mục tiêu đặc biệt và tạo ra giá trị xã hội quan trọng, bất kể phương tiện được sử dụng để đạt được những mục tiêu đó là gì.

Trong suốt sự nghiệp của Elon Musk, chúng ta đã chứng kiến sự lãnh đạo tài tình của ông để đưa công ty Tesla, SpaceX vượt qua những khó khăn để trở thành một hệ tư tưởng mới mẻ và đầy táo bạo.

Elon Musk tạo ra văn hóa đổi mới và không ngại rủi ro. Ông khuyến khích nhân viên của mình suy nghĩ sáng tạo và đưa ra những ý tưởng mới và sáng tạo. Ông cũng tạo ra một môi trường an toàn nơi nhân viên cảm thấy thoải mái chấp nhận rủi ro và thất bại.

Elon Musk đặt ra những tiêu chuẩn cao cho bản thân và nhóm của mình. Ông kỳ vọng họ sẽ làm việc chăm chỉ và tạo ra những tác phẩm có chất lượng cao. Đồng thời, Musk sẵn sàng học hỏi từ những sai lầm cả mình. Musk không ngại thừa nhận khi mình sai và luôn tìm cách cải thiện. Ông khuyến khích nhân viên của mình làm điều tương tự.

Tuy vậy, Elon Musk không phải là một người tốt khi khả năng đồng cảm của ông ở mức khá thấp. Cuốn sách đề cập việc Elon Musk mắc chứng Asperger khiến ông “rất kém trong việc nắm bắt các tín hiệu xã hội”. Ngay chính những người gần gũi nhất với Musk đã sẽ chứng thực rằng ông thiếu sự đồng cảm.

Cách Elon Musk điều hành các doanh nghiệp của mình là “tàn bạo”. Bản thân là một công nhân cuồng nhiệt, anh ấy không quan tâm đến sự cân bằng giữa công việc và cuộc sống của nhân viên. Musk tin rằng, nếu mọi người muốn ưu tiên sự thoải mái và thư giãn thì họ nên nghỉ việc. Anh ấy gửi email cho nhân viên để nhắc nhở họ rằng “cảm giác cấp bách điên cuồng là nguyên tắc hoạt động của chúng tôi”. 

Ngay cả khi Elon Musk gặp khó khăn trong việc liên hệ với những con người thực sự xung quanh mình, thì những kế hoạch của ông dành cho nhân loại vẫn rất vĩ đại. “Một tên lửa hoàn toàn có thể tái sử dụng là sự khác biệt giữa việc trở thành một nền văn minh một hành tinh và một nền văn minh đa hành tinh”. Musk sẽ “điên cuồng” lặp lại thông điệp này với nhân viên của mình tại SpaceX, nơi mọi quyết định đều được thúc đẩy bởi quyết tâm của ông để đưa người trái đất lên sao Hỏa.

Musk lại thích đăng những bài viết vớ vẩn trên mạng xã hội và chính chứng nghiện mạng xã hội đặc biệt đó đã định hình nhận thức của công chúng về Musk, khiến mọi người và giới truyền thông coi Elon Musk như một “kẻ khốn nạn” và bỏ qua những thành tựu đáng chú ý của anh ấy.

Có những quyết định bốc đồng

Cuốn sách cũng đề cập đến một số quyết định có phần bốc đồng của Elon Musk và điều này ảnh hưởng không nhỏ đến công ty.

Một ví dụ cụ thể như sau khi Elon Musk cho Ukraine mượn vệ tinh liên lạc để giúp chống lại cuộc xâm lược của Nga, Lầu Năm Góc đã đề nghị 145 triệu USD để hỗ trợ nỗ lực của ông, nhưng đã có phản ứng dữ dội trên Twitter: “Chết tiệt… chúng tôi sẽ tiếp tục tài trợ miễn phí cho chính phủ Ukraine”.Hay như sự việc Elon Musk đột ngột rút phích cắm các máy chủ máy tính của Twitter và gửi chúng từ California đến Oregon, điều này đã khiến Twitter mất ổn định trong hai tháng và gây ra sự cố khi anh ấy đang tổ chức một sự kiện Twitter Spaces với Thống đốc bang Florida Ron DeSantis.

Trong việc điều hành công ty, với tính cách có phần độc đoán của mình, Elon Musk luôn muốn làm những gì bản thân muốn. Ông sẽ ra lệnh cho các công ty của mình phải tằn tiện một cách điên cuồng vào một số thứ trong khi có thể chi tiêu mạnh tay vào những thứ mà Elon quan tâm.

Ví dụ như tại Tesla, Elon Musk ám ảnh về những chi tiết khá vụn vặt trong thiết kế ô tô đã khiến chi phí tăng cao, điều này đã khiến công ty cạn kiệt tiền mặt. Hay tại SpaceX, thay vì chi 1.500 USD cho loại chốt được NASA sử dụng, một kỹ sư đã tìm ra cách sửa đổi chiếc chốt trị giá 30 USD dành cho buồng vệ sinh.

Tất cả thiên tài đều có khuyết điểm

Thông qua cuộc đời, tính cách và sự nghiệp lừng lẫy của vị tỷ phú giàu có bậc nhất thế giới, tác giả đã cho người đọc thấy rằng, Elon Musk có những nét tính cách và ý tưởng táo bạo, liều lĩnh để trở thành tỷ phú giàu có nhất và có tầm ảnh hưởng lớn trong thế kỷ 21. Bên cạnh đó, ông đôi khi trở thành “kẻ ngốc” trong chính quyết định của mình.

Sau khi bán Paypal với số cổ phần của mình tương đương 250 triệu đô. Với số tiền này, Musk có thể “nghỉ hưu” và trở thành một nhà đầu tư nhàn hạ trên một du thuyền cao cấp nào đó. Nhưng không, Elon Musk dùng số tiền của mình để chinh phục 2 lĩnh vực mới toanh và khó nhằn trên thị trường: Tên lửa và ô tô điện.

Elon Musk vĩ đại khi là người tiên phong kiến tạo nên một nền công nghiệp hoàn toàn mới: Ô tô điện và biến những điều không thể trở thành có thể đó là đưa con người khám phá sao Hỏa và tạo ra những tên lửa có thể tái sử dụng.

Ông sẵn sàng thách thức với những tiêu chuẩn truyền thống để thực hiện ý các mục tiêu tưởng chừng không thể như cách mạng hóa ngành công nghiệp ô tô truyền thống sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng nhiên liệu điện. Elon Musk muốn tạo ra những chiếc xe điện với hiệu suất cao, thiết kế thú vị và khả năng cạnh tranh với các hãng ô tô lớn. Tầm nhìn này đã thúc đẩy sự phát triển của Tesla thành một trong những nhà sản xuất ô tô hàng đầu trên thế giới.

Elon Musk từng bước chinh phục không gian bằng một tầm nhìn táo bạo khi thành lập công ty SpaceX. Mục tiêu của Elon là có thể đưa con người lên sao Hỏa và tạo ra những loại tên lửa tái sử dụng – một ý tưởng mà lần đầu tiên xuất hiện trong ngành công nghiệp hàng không vũ trụ. Mặc dù có nhiều thử nghiệm thất bại và lần gần nhất là vụ thử tên lửa Starship thất bại nhưng mục tiêu biến việc “thuộc địa hóa Sao Hỏa” và các kế hoạch thăm dò đầy tham vọng khác vẫn được ông tiếp tục triển khai.

Tuy vậy, cuộc đời Elon Musk cũng có nhiều khuyết điểm. Có thể, những tổn thương thời thơ ấu đã khiến cho cậu bé ngày nào có khao khát được kiểm soát và vượt lên những kẻ từng bắt nạt mình. Và sự độc đoán, thiếu sự cảm thông của ông khiến ông trở thành một con người “tàn bạo”.

Như Shakespeare đã từng dạy, tất cả anh hùng đều có khuyết điểm, một số bi kịch, một số bị khuất phục, nhưng những người được chúng ta chọn vào vai phản diện thì phức tạp hơn thế nhiều“. – Tác giả viết.

Một điển hình là hệ thống Starlink và công cuộc đưa con người lên sao Hỏa của vị tỷ phú này có thể làm ta nhớ tới cuộc chạy đua vào không gian giữa Mỹ và Liên Xô hồi Chiến tranh lạnh, chỉ khác là dường như Elon Musk đang chạy đua với ô nhiễm môi trường và biến đổi khí hậu.

Và rất nhiều góc khuất trong cuộc đời của nhà tài phiệt “khét tiếng” được hé lộ trong quyển tiểu sử, bao gồm cả tính ngạo mạn và lối cư xử gây tranh cãi của Elon Musk trên truyền thông đã được khai thác một cách tỉ mỉ dưới ngòi bút sắc sảo của một tác giả viết tiểu sử đầy kinh nghiệm Walter Isaacson.

Cuốn sách “Elon Musk” của tác giả Walter Isaacson là một biên niên sử toàn diện, sâu sắc về cuộc đời của ông trùm công nghệ định hình thế giới. Sách đã cung cấp một cái nhìn sâu sắc vào cuộc sống và công việc của Elon Musk, từ những thách thức và thành công đầu đời đến những dự án và ảnh hưởng lớn mà ông đã tạo ra trong lĩnh vực công nghiệp không gian, xe điện và nhiều lĩnh vực khác, đặc biệt là những sự kiện và con người của Elon Musk trong gần 1 thập kỷ trở lại đây. Nếu bạn đang tò mò và muốn khám phá cuộc đời, sự nghiệp lẫy lừng và thậm chí là những góc khuất của Elon Musk thì đây là một tác phẩm bạn không thể bỏ qua.